⁉️دسته بندی ارزهای دیجیتال چیست؟ معرفی کامل انواع کوین و توکن برای سرمایه‌گذاران

💡 مقدمه

ارزهای دیجیتال، انقلابی را در بازارهای مالی ایجاد کردند که این انقلاب از سال 2009 میلادی با ورود بیت کوین به عنوان نخستین ارز دیجیتال غیرمتمرکز شروع شد. با ورود بیت کوین، ارزهای دیجیتال پا به عرصه گذاشتند و یک بازار مالی جدید ایجاد شد. با گذشت زمان، ارزهای دیگری نیز که بیشتر آن‌ها وابسته به بیت کوین بودند وارد بازار ارزهای دیجیتال شدند. امروزه تعداد ارزهای دیجیتال موجود در بستر فضای مجازی بسیار زیاد است و برای جلوگیری از سردرگمی معامله‌گران، این ارزها در دسته‌بندی‌های گوناگونی قرار گرفته‌اند. در این مطلب قصد داریم تا انواع دسته‌بندی ارزهای دیجیتال را به شما معرفی کنیم.

دسته بندی ارزهای دیجیتال چیست؟ معرفی کامل انواع کوین و توکن برای سرمایه‌گذاران

🔍 اهمیت شناخت دسته‌بندی ارزهای دیجیتال

معمولاً معامله‌گران تازه‌کار در صنعت کریپتو و ارزهای دیجیتال شناخت دسته‌بندی ارزهای دیجیتال را فاقد اهمیّت می‌دانند و ترجیح می‌دهند که بر روی ارزهای محدودی تمرکز داشته باشند. این در حالی است که شناخت دسته‌بندی‌های مختلف مربوط به ارزهای دیجیتال بسیار مهم است؛ زیرا با شناخت این طبقه‌بندی‌ها معامله‌گر می‌تواند ارزهای مشابه به یکدیگر را شناسایی کند و در انتخاب ارزهایی که می‌خواهد بر روی آن‌ها سرمایه‌گذاری کند، دقّت بیشتری به خرج دهد. لازم به ذکر است که هر دسته‌بندی از ارزهای دیجیتال، بسته به ویژگی‌های مشترک این ارزها انجام گرفته است و همین امر، شناخت دسته‌بندی رمز ارزهای گوناگون را ضروری کرده است. در ادامه، به معرفی دسته‌بندی‌های بنیادی و مهم ارزهای دیجیتال که نیاز است با آن‌ها آشنا باشید خواهیم پرداخت.

💸 ارزهای دیجیتال پرداختی (Payment Cryptocurrencies)

ارزهای دیجیتال پرداختی، از مهم‌ترین دسته‌بندی‌های رمز ارزی هستند و مربوط به آن دسته از ارزهای دیجیتال هستند که به منظور پرداخت و انجام تراکنش‌های گوناگون مورد استفاده قرار می‌گیرند. بیت کوین که مهم‌ترین ارز دیجیتال موجود در سطح جهان است نیز یک ارز دیجیتال پرداختی است و به منظور انتقال ارزش و دارایی مورد استفاده قرار می‌گیرد. رمز ارزهایی که در این طبقه قرار می‌گیرند معمولاً با نوساناتی مواجه می‌شوند و به علت کاربرد فراوان آن‌ها، همواره با تغییرات قیمتی مواجه هستند. در کنار بیت کوین، ارزهای دیجیتال دیگری مانند لایت کوین، دوج کوین، مونرو و... نیز در دسته‌بندی ارزهای دیجیتال پرداختی قرار دارند. سیستم بلاکچین تراکنش‌ها و یا استخراج این رمز ارزها را مدیریت می‌کند. استفاده از بلاکچین برای کنترل فرآیند‌های ارزهای دیجیتال پرداختی، سبب می‌شود که این ارزها در بستر مجازی به صورت غیرمتمرکز در دسترس مخاطبان و معامله‌گران قرار بگیرند.

⚖️ استیبل‌کوین‌ها (Stablecoins)؛ ثبات در دنیای نوسان

شاخه مهم دیگری از ارزهای دیجیتال که وجود آن‌ها در این بازار ضروری است، استیبل کوین‌ها هستند. واژه استیبل (Stable) در زبان فارسی به معنی ثبات و قرار است. به این ترتیب، می‌توان نتیجه گرفت که استیبل کوین‌ها آن دسته از ارزهای دیجیتال هستند که قیمت تقریباً ثابتی دارند و یا اینکه آلگوریتم تغییر قیمت آن‌ها بر روی ارزها یا کالاهای دیگر قفل شده است. به عنوان مثال، «تتر» مهم‌ترین و پرکاربرد‌ترین استیبل کوین به حساب می‌آید، زیرا ارزش هر یک تتر همواره به اندازه یک دلار آمریکا است. استیبل کوین‌ها کاربرد فراوانی برای معامله‌گران دارند و در برخی از اوقات برای نگهداری دارایی در حالتی ثابت و به دور از خطرات ناشی از ضرر کوین‌های دیگر مورد استفاده قرار می‌گیرند. ارز دیجیتال پکس گلد (PAXG) نیز یکی دیگر از استیبل کوین‌ها است که وابسته به قیمت طلا است.

😂 میم‌کوین‌ها (Meme Coins)؛ شوخی‌هایی که جدی شدند!

میم کوین‌ها، دسته خاصی از ارزهای دیجیتال هستند که تفاوت بسیار زیادی با رمز ارزهای دیگر دارند. عبارت میم (Meme) به معنای شوخی و مزاح است و می‌توان نتیجه گرفت که منظور از میم کوین، آن دسته از کوین‌هایی هستند که برای شوخی وارد بازار ارزهای دیجیتال شده‌اند. دوج کوین که آن را با اختصار «DOGE» می‌شناسند، محبوب‌ترین و نخستین میم کوینی بود که وارد بازار ارزهای دیجیتال شد و از یک محتوای کمدی که در فضای مجازی پخش شده بود، ساخته شد. امروزه میم کوین‌های بیشتری به این دسته‌بندی افزوده شده‌اند که په‌په (PEPE)، شیبا (SHIB)، فلوکی (FLOKI) و... برخی از آن‌ها هستند. البته لازم به ذکر است که میم کوین‌ها نیز نوسانات مربوط به خود را دارند و بسیاری از معامله‌گران با سرمایه‌گذاری بر روی آن‌ها، سود کلانی را به دست آوردند. نوسانات بازار میم کوین‌ها شدید و غیرقابل اعتماد‌تر است.

🌕 آلت‌کوین‌ها (Altcoins)؛ هرآنچه جز بیت کوین

اصطلاح آلت کوین‌ها، مربوط به ارزهای دیجیتالی است که پس از بیت کوین وارد بازار رمز ارزها شده‌اند و به عنوان زیرمجموعه‌ای از بیت کوین شناخته می شوند. بیت کوین دارای آلگوریتم رمزگذاری شده خاصی است که در بستر بلاکچین مورد استفاده قرار می‌گیرد و ویژگی‌های منحصر به فردی را به این ارز دیجیتال داده است. همین امر سبب شد تا ارزهای خاصی به عنوان زیرمجموعه بیت کوین معرفی شوند و آلگوریتم آن‌ها، وابسته به آلگوریتم بیت کوین باشد. یکی از ویژگی‌های مهم آلت کوین، وابستگی شدید آن‌ها به بیت کوین است؛ به شکلی که تغییرات قیمتی ایجاد شده در بیت کوین، به طور مستقیم بر روی بسیاری از آلت کوین‌ها تأثیر خواهد گذاشت. آلت کوین‌های بسیار زیادی در بازار کریپتو وجود دارند که اتریوم، بی ان بی و سولانا از مهم‌ترین آن‌ها هستند. حتّی تتر که یک استیبل کوین است در دسته‌بندی آلت‌ کوین‌ها نیز قرار می‌گیرد.

🚫 شت‌کوین‌ها (Shitcoins)؛ پرریسک‌ترین دسته بازار

دسته خاصی از کوین‌ها وجود دارند که از اهمیّت کمتری در بازار ارزهای دیجیتال برخوردار هستند. شناخت دسته‌بندی شت کوین و ارزهایی که در این دسته‌بندی قرار می‌گیرند بسیار مهم است و هر معامله‌گر مبتدی باید با شت کوین‌ها آشنایی داشته باشد. ارزش کوین‌های موجود در این دسته‌بندی بسیار کم است. این ارزش پایین، علت‌های گوناگونی دارد؛ به عنوان مثال، کوین‌هایی که هیچ نوآوری و امکانات خاصی را به بازار ارزهای دیجیتال اضافه نمی‌کنند، به عنوان شت کوین شناخته می‌شوند و سرمایه‌گذاران کمی تمایل دارند که بر روی این ارزهای دیجیتال سرمایه‌گذاری کنند. علاوه بر آن، ارزهای دیجیتالی که از ارزهای دیگر کپی شده‌اند نیز شت کوین حساب می‌شوند و قیمت‌گذاری آن‌ها غیراصولی است. ای تی ام (ATM)، ساتوپی نتورک (STOP) و... از جمله شت کوین‌هایی هستند که سرمایه‌گذاری بر روی آن‌ها ریسک بسیار بزرگی است.

🪙 توکن‌ها (Tokens)؛ میهمانان کوین ها

اگر به تازگی وارد بازار ارزهای دیجیتال شده‌اید و به صورت مبتدی در این بازار معامله انجام می‌دهید، ممکن است تصوّر کنید که کوین‌ها و توکن‌ها، در واقع یک معنی می‌دهند و تفاوتی با یکدیگر ندارند. این تصوّر اشتباه است و میان کوین و توکن تفاوت بسیار مهمی وجود دارد. کوین‌ها، آن دسته از ارزهای دیجیتال هستند که بلاکچین مربوط به خود را دارند و سیستم مدیریتی مجزا دارند. این در حالی است که ارزهای دیجیتال دیگر، بلاکچین مربوط به خود را ندارند و تراکنش‌های مربوط به آن‌ها، در بستر بلاکچین ارزهای دیجیتال دیگر صورت می‌گیرد. به این نوع از ارزهای دیجیتال، توکن گفته می‌شود که انواع بسیاری دارند و در دسته‌بندی‌های گوناگونی قرار گرفته‌اند. شیبا، رندر، چین لینک و... از مهم‌ترین توکن‌های موجود در بازار ارزهای دیجیتال هستند.

🛠️ توکن‌های کاربردی (Utility Tokens)؛ ابزارهای واقعی در دنیای دیجیتال

توکن‌های کاربردی، بخش گسترده‌ای از توکن‌ها را به خود اختصاص داده‌اند. توکن‌های کاربردی به منظورهای مختلفی مورد استفاده قرار می‌گیرند و برخلاف ارزهای دیجیتال پرداختی، برای انجام فرآیند‌های مختلف در سیستم بلاکچین مورد استفاده قرار می‌گیرند. به عنوان مثال، توکن‌های کاربردی می‌توانند در پلتفرم‌های غیرمتمرکز برای رأی‌گیری، پاداش و... مورد استفاده قرار گیرند. وجود این توکن‌ها به ویژه در شبکه اتریوم از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و کارکرد‌های درون بلاکچین اتریوم، با استفاده از این ارزهای دیجیتال صورت می‌گیرد. بایننس کوین، چین لینک، پولیگان و... نمونه‌هایی از این توکن‌های کاربردی هستند که در شبکه‌های مختلفی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

🎮 توکن‌های گیمینگ (Gaming Tokens)؛ پول دنیای متاورس و بازی‌ها

این دسته از ارزهای دیجیتال، از جدید‌ترین ارزهای دیجیتال هستند که وارد این بازار مالی شده‌اند و از محبوبیت بسیار بالایی برخوردار هستند. برخی از سازندگان بازی‌های ویدئویی، اقدام به ساخت بازی‌هایی کردند که در طول زمان، گیمرها می‌توانند داخل آن‌ها توکن‌هایی را جمع‌آوری کنند که در نهایت این توکن‌ها ارزش‌گذاری می‌شوند. به عبارت دیگر، این بازی‌های ویدئویی در ازای بازی کردن مخاطبان، توکن‌های با ارزشی را در اختیار مخاطبان خود قرار می‌دهند. به عنوان مثال، بازی «Axie Infinity» از نخستین و محبوب‌ترین بازی‌های منتشر شده بود که در ازای بازی کردن مخاطبانش، به آن‌ها توکن می‌داد. نام توکن مربوط به این بازی AXS است.

🏦 توکن‌های صرافی (Exchange Tokens)؛ قدرت‌نمایی در پلتفرم‌های معاملاتی

صرافی، سایت‌های بزرگی هستند که معاملات بازار ارزهای دیجیتال درون آن‌ها انجام می‌شود. به عنوان مثال، بایننس و بینگ ایکس از بزرگ‌ترین صرافی‌های ارز دیجیتال در سطح جهان هستند. هرکدام از این صرافی‌ها، توکن مخصوص به خود را دارند. مهم‌ترین کاربرد این دسته از ارزهای دیجیتال، انجام پرداخت‌های مستقیم بین فرد معامله‌گر و صرافی است. کمیسیون، کارمزدی است که توسط صرافی‌ها برای انجام معاملات از معامله‌گرها گرفته می‌شود و برای پرداخت آن، باید از توکن مربوط به آن صرافی استفاده کنید. بایننس، بزرگ‌ترین صرافی ارزهای دیجیتال در جهان است که توکن مخصوص به آن، بایننس کوین (BNB) نام دارد که از کاربردی‌ترین ارزهای دیجیتال در سطح جهان است.

📈 توکن‌های اوراق بهادار (Security Tokens)؛ دارایی‌هایی با پشتوانه حقوقی

توکن‌های خاصی وجود دارند که اطلاعات مربوط به سهام شرکت‌های گوناگون در آن‌ها وجود دارد. به این دسته از توکن‌ها، توکن اوراق بهادار گفته می‌شود. بسیاری از شرکت‌ها در سطح جهان برای خرید و فروش سهام، توکن‌هایی را روانه بازار ارزهای دیجیتال کرده‌اند که معامله‌گران و سرمایه‌گذاران می‌توانند به راحتی با خریدن این توکن‌ها، سهام شرکت مربوطه را خریداری کنند و به شرکت برای تأمین مالی کمک کنند. هر چه میزان سرمایه‌گذاری بر روی توکن اوراق بهادار یک شرکت بیشتر باشد، ارزش سهام آن شرکت نیز افزایش پیدا خواهد کرد. توکن‌های سهام، توکن‌های ترکیبی و... از انواع توکن‌های اوراق بهادار هستند که میان سرمایه‌گذاران بزرگ بسیار کاربردی و محبوب هستند.

🏛️ ارزهای دیجیتال بانک مرکزی (CBDC)؛ نسخه دیجیتال پول‌های ملی

بازار مالی ارزهای دیجیتال، به اندازه‌ای گسترده است که نیاز است بانک‌های مرکزی نیز ارزهای دیجیتال مربوط به خود را وارد این بازار کنند تا انجام معاملات میان ارزهای سنتی و ارزهای دیجیتال ممکن باشد. بانک‌های مرکزی هر کشور، ارز رایج کشور خود را به صورت ارز دیجیتال وارد بازار کریپتو می‌کنند و افراد می‌توانند دارایی‌های فیزیکی خود را به شکل مستقیم وارد بازار ارزهای دیجیتال کنند. به عنوان مثال، تتر ارز دیجیتالی است که در این دسته‌بندی قرار می‌گیرد و قیمت‌گذاری آن بر اساس قیمت دلار تعیین شده است. علاوه بر آن، در صرافی‌های داخل کشور نیز می‌توانید ارز دیجیتال ریال را بیابید که با عنوان «IRT» نیز شناخته می‌شود و توسط بانک مرکزی ساخته شده است. قیمت این ارز دیجیتال نیز با استفاده از قیمت زنده ریال تنظیم می‌شود.

💼 توکن‌های خدماتی (Service Tokens)؛ ستون اقتصاد دیجیتال

همانطور که از نام این دسته‌بندی مشخص است، ارزهای دیجیتال داخل این دسته‌بندی به منظور ارائه خدمات پلتفرم‌های گوناگون مورد استفاده قرار می‌گیرند. از این توکن‌ها تنها برای ارائه خدمات استفاده می‌شود و معمولاً پلتفرم‌هایی از این توکن‌ها استفاده می‌کنند که خدمات خود را به صورت غیرمتمرکز ارائه می‌دهند. منظور از خدمات غیرمتمرکز، خدماتی است که تحت‌نظر ارگان، دولت و یا گروه خاصی نیست. به عبارت دیگر، مدیریت پراکنده و گسترده‌ای بر روی خدمات این پلتفرم‌ها اعمال می‌شود که با استفاده از سرورهای متعددی در مکان‌های متفاوت ممکن شده است. به عنوان مثال، پلتفرم استورج یکی از این پلتفرم‌های خدماتی است که می‌توانید ارز دیجیتال مربوط به آن را خریداری کنید (STORJ) و خدمات مربوط به خرید فضای ابری را دریافت کنید.

🖼️ توکن‌های NFT (توکن‌های غیرمثلی)؛ مالکیت دیجیتال واقعی

اگر به دنبال توکن‌های خاص هستید، توکن‌های غیرقابل معاوضه یا همان NFT به عنوان خاص‌ترین دسته‌بندی ارزهای دیجیتال شناخته می‌شوند. منظور از غیرقابل معاوضه بودن ارزها، خاص بودن آن‌ها است و تنها یک صاحب دارند. به عنوان مثال، ارزهای قابل تعویض امکان معاوضه شدن با یکدیگر را دارند و ارزش آن‌ها نسبت به یکدیگر، قابل مقایسه است؛ امّا توکن‌های NFT مربوط به رویداد‌های خاصی هستند و امکان معاوضه آن‌ها وجود ندارد (دقیقاً مانند یک اثر هنری که خاص است). برخی از توکن‌های NFT، برای طرفداری ساخته شده‌اند و معمولاً بر روی شبکه بلاکچین اتریوم قرار دارند. رندر (RNDR)، تتا (THETA) و... نمونه‌هایی از ارزهای دیجیتال غیرقابل معاوضه هستند.

📌 نتیجه‌گیری؛ کدام دسته مناسب شماست؟

در این مطلب، دسته‌بندی‌های مهم ارزهای دیجیتال را معرفی کردیم و هرکدام از آن‌ها را مورد بررسی قرار دادیم. اگر می‌خواهید که در بازار ارزهای دیجیتال فعّالیت کنید، شناخت هرکدام از این دسته‌بندی‌ها بسیار مهم است، زیرا ویژگی‌های ارزهای موجود در این دسته‌بندی‌ها با یکدیگر مشترک است و سبب می‌شود برای سرمایه‌گذاری، گزینه‌های بیشتری پیش روی شما باشد و بتوانید در میان ارزهای دیجیتال انبوه، ارز مناسبی را پیدا کنید. اگر با دسته‌بندی‌ها و طبقه‌بندی‌های گوناگون ارزهای دیجیتال آشنا نباشید، هنگام انجام تحلیل و شناسایی رمز ارزهای مختلف با اختلال مواجه خواهید شد و نمی‌توانید نسبت و ارتباط بین ارزهای دیجیتال مختلف را به درستی درک کنید.